Boekreview: Eveline Baar – Sterker voelen op het werk

Bijgewerkt: apr 27


Er komen geregeld boeken uit over hoogsensitiviteit. In deze blogs vertel ik over de boeken die ik lees en wat je van deze boeken kunt verwachten. Dit keer gaat het over het boek Sterk voelen op het werk (2017) van Eveline Baar.

Deel 1 – Kenmerken van hoogsensitiviteit op het werk

In dit eerste deel komen definitie, kenmerken, talenten en valkuilen aan bod. Een prima overzicht van wat het betekend om hoogsensitief te zijn op de werkvloer. Ook nu er boeken zijn verschenen met meer recent onderzoek, sluiten deze hoofdstukken nog goed aan op de huidige kennis.


Wat me goed lijkt om uit te lichten, is dat in het boek high sensation seeking gelijk lijkt te zijn aan extraversie. Terwijl uit recent onderzoek van Saskia Klaaysen blijkt dat van de high sensation seekers zestig procent introvert is. Mocht je hierover meer willen weten, dan raad ik het boek aan van Klaaysen Prikkels bijten niet (2019).



Deel 2 – Veerkrachtig hoogsensitief op het werk

In het eerste hoofdstuk van dit deel gaat Eveline Baar in op vier thema’s: omgeving, lichaam, grenzen en gedrag. Bij de ‘omgeving’ gaat het boek in op wat een prettige werkplek is en dat wanneer jouw werkplek niet passend is jij jezelf serieus mag nemen en je hoogsensitiviteit moet erkennen voordat je hier iets aan kunt doen. Maak vervolgens bespreekbaar wat je nodig hebt en vraag om hulp wanneer je dat nodig hebt. Bij het thema ‘lichaam’ zijn de belangrijkste factoren voeding, beweging en voldoende rust. Bij ‘grenzen’ gaat het boek in op ontspannen tijdens en na je werkdag, de balans tussen privé en werk, een opgeruimd bureau en nee-zeggen. En tot slot gaat ‘gedrag’ in op de valkuil van perfectionisme, aandacht voor zichtbaarheid en beschermingsmechanismen.


In het tweede hoofdstuk staan concrete werksituaties en tips centraal. Verschillende thema’s komen voorbij, zoals: conflicten, overzicht houden als er veel informatie op je afkomt, vergaderingen, presenteren, stress en werkverdeling, afstand nemen als het je te veel wordt, pesten, oordelen over hoogsensitiviteit en hoe om te gaan met assessments. Deze thema’s worden kort toegelicht en er worden tips genoemd om met deze situaties om te gaan.





Deel 3 – Passend werk voor hoogsensitieven

Het eerste hoofdstuk in dit deel bespreekt factoren die een werkplek voor HSP geschikt maakt, zoals een rustige omgeving en goede sfeer. Vervolgens worden er meerdere persoonlijkheidsmodellen besproken (Big Five, MBTI, Enneagram, Belbin, kernkwaliteiten).


Bij de bespreking van al deze testen vraag ik me af wat ze toevoegen. Veel testen lijken op elkaar en geven ongeveer dezelfde algemene uitslag (introvert/extravert, voelen of denken etc.). De testen geven een richting aan in welke hoek je passend werk zou kunnen vinden (zoals zorg of artistieke beroepen), maar niet meer dan dat. De testen zijn handig wanneer je jezelf écht nog niet goed kent, maar het is de vraag of je uit de uitslag kunt afleiden wat voor jou een passende werkplek is. Wellicht was één uitgebreide oefening doeltreffender geweest dan al deze testen te bespreken.


Vervolgens een hoofdstuk dat ingaat om thema’s als stress, de juiste diagnose (HSP, ADHD etc.), burn-out, angst, depressie en hulp.



Deel 4 – Hoogsensitiviteit en bestemming

Een hoofdstuk dat gaat over het vinden van je passie en waarom het lastig kan zijn voor een HSP om zijn of haar passie te vinden (in het hoofd zitten en gericht zijn op de buitenwereld). Er volgt een uitgebreide oefening waarbij je door mindmappen je bestemming kunt vinden. Dit mindmappen is een goede manier om meer zicht te krijgen op de dingen waar je energie van krijgt, alleen is dat lastig als je veel op de buitenwereld gericht bent, overprikkeld bent of veel in je hoofd zit. Het is daarom de vraag of deze oefening voor iedereen zou kunnen werken.


Vervolgens een hoofdstuk over zelfstandig ondernemerschap. Verschillende thema’s komen voorbij, zoals: randvoorwaarden en voorbereidend onderzoek, geloven in jezelf en je product en het managen van je tijd en inzet. Dit hoofdstuk voelt als het schieten met hagel in de lucht. Je raakt dan ongetwijfeld wel iets, maar echt doelgericht is het niet. Veel adviezen, tips en ideeën passen bij een bepaald type bedrijf, maar sluiten juist niet goed aan bij vele andere soorten ondernemingen. Ook is het vaak kort door de bocht en zou een boek dat specifiek over ondernemerschap gaat geschikter voor je kunnen zijn.





Weinig vernieuwend

Hoewel in het boek veel voorbijkomt dat echt handig kan zijn, is het daarnaast ook weinig baanbrekend. Er komt veel algemene kennis en tips naar voren die je bij een beetje googelen of andere boeken of artikelen lezen ook wel was tegengekomen. Het is meer een verzameling van dingen die we al wisten. Het is dan ook geen slecht boek, maar echt uniek en vernieuwend is het ook niet.



Ongegronde beweringen

Wat ik wel echt een minpunt van dit boek vind, zijn de verschillende ongegronde beweringen. Zo zou je werk als introvert grondiger zijn dan dat van een extravert, terwijl dat helemaal niet zo hoeft te zijn. Of dat bepaalde HSP-talenten je tot een gewaardeerd adviseur zal maken, terwijl waardering van zo veel meer afhangt dan van je kwaliteiten. En dat het doen van een voorstel zorgt dat je te meegaand bent en je afhankelijk opstelt, terwijl een voorstel doen niets hoeft te zeggen over je houding. Dat je zorgvuldigheid zou zorgen dat je goed kunt plannen, enz.


Wat ik in dit licht ook jammer vind, is dat het niet helemaal duidelijk is welke kennis de schrijver waar vandaan haalt. Er is achterin het boek wel een lijst met bronnen, maar aangezien deze niet allemaal even betrouwbaar of wetenschappelijk zijn, is het wellicht interessant te weten hoe de schrijver aan bepaalde informatie is gekomen. Is het ervaring, is het een grondig wetenschappelijk onderzoek, is het een online blog…?



Conclusie

Er staan vele sterke stukken in, zoals over zichtbaar zijn op de werkvloer, waarom het lastig kan zijn voor een HSP om je passie te vinden, de vele tips in deel twee en de beschrijving van kwaliteiten en valkuilen uit het eerste deel. Maar ook staan er geregeld algemene en ongegronde beweringen in en wordt er veel besproken dat niet heel vernieuwend is.


Wanneer je nog weinig over hoogsensitiviteit hebt gelezen en weinig artikelen of online blogs hebt gelezen, kan dit een heel waardevol boek voor je zijn. De eerste stap in jouw ontdekkingstocht. Wanneer je al wel eens wat hebt gelezen, staat dit boek eerder vol met open deuren en is het boek weinig vernieuwend.


Daarnaast gaat het vooral om kennis en tips en staan er nauwelijks concrete oefeningen in. Wanneer je hier naar op zoek bent is het boek 'Eerste hulp bij hoogsensitiviteit' van Elke van Hoofd aan te raden, hoewel dit boek alleen op sommige plekken gericht is op de werkvloer.


Verder worden veel thema’s enkel kort besproken, waardoor je voor de verdieping (over bijvoorbeeld grenzen aangeven of zelfstandig ondernemerschap) een ander boek zou kunnen raadplegen.